Yetişkin bir insan normal şartlarda dakikada 15-20 defa hava alır, bebekler ise dakikada 30 -40 defa alır.Bir insan havasızlığa en fazla 4-6 dakika dayanır.
Vücudun oksijensiz kalması sonucu ilkönce beyin etkilenir. Kendi kendine hava alamayan bir kişiye dışarıdan hava verme işine SUNİ SOLUNUM denir.
1- Ağızdan Ağza Suni Solunum :
En çok uygulanan ve başarıya ulaşmada en etkili yöntemdir.
- Kazazede hemen sırt üstü düz bir yere yatırılır.
- İlkyardımcı başın yan tarafına diz çöker .
- İlkyardımcı bir eliyle kazazedenin ensesinden kaldırır diğer eliyle alnından bastırır. Böylece soluk yolu açılmış olur.
- İlkyardımcı alındaki elini kaldırır kazazedenin burnunu iki taraftan parmakları ile sıkıştırır.
- Derin nefes alan ilkyardımcı aldığı havayı kazazedenin ağzından üfler.( ağız ağza iyice yerleşmelidir.)
- İlkyardımcı hava verdiğini anlamak için kazazedenin göğsünün yükselmesine bakar.
- İlkyardımcı hava verdikten sonra ağzını geri çeker. Burnundaki elini de çekerek kazazedenin tekrar alnına koyar ve bastırır. Arkasından kazazedenin göğsü iner ve hava dışarıya çıkar.Bu işlemi yineler.
- Bu şekildeki hava verme işlemine dakikada 15-20 defa olmak üzere devam edilir.
- Kazazedeye (kalbi çalışıyorsa) kendi kendine soluk alıncaya kadar suni solunum yapılır.
- Kalbi durmuşsa ve aradan 5 dakikadan fazla zaman geçmişse suni solunum bırakılır. Solunumla birlikte kalp durmuşsa suni solunum ve kalp masajı birlikte yapılır.
- Soluk almaya başlayan kazazede daha rahat soluk alması için sabit yan yatış pozisyonuna getirilir. Küçük çocuklara ve bebeklere hava ağza buruna birlikte verilir. Ancak dakikada 30 -40 defa ve daha az miktarda hava üflenir.
2- Holger Nielsen Metodu İle Suni Solunum :
Hastanın ağzından kan geliyorsa veya kusuyorsa ağızdan ağza suni solunum yapılması güçleşir bu nedenle Holger Nielsen metodu uygulanır.
- Holger Nielsen metodu ile suni solunumda hasta sert bir yere yüz üstü yatırılır.
- Hastanın başı kolları üzerine yerleştirilir ve yana çevrilir.
- İlkyardımcı kazazedenin baş tarafına diz çöker.
- Eller kazazedenin kürek kemiklerinin alt uçlarından aşağıda ; parmaklar açık ve başparmaklar birbirine dokunur durumda yerleştirilir.
- Kollar gergin tutulur omuz gücü ile hastanın sırtına yüklenerek akciğerlerdeki havanın dışarı çıkması sağlanır.
- Sonra kazazedenin dirseklerinden tutulur, biraz öne ve yukarıya doğru mümkün olduğu kadar kaldırılarak nefes alması sağlanır. Bu işlem 4 saniye aralıklarla dakikada 15-20 defa yapılır. Kazazede kendi kendine soluk almaya başladıktan sonra sabit yan yatış pozisyonuna alınır.
3- Silvester Metodu İle Suni Solunum :
Yüz üstü yatamayacak şekilde darbe alan yaralılara uygulanır.
- Kazazede sırtüstü yatırılır.
- Omuz kaldırılarak bir yastıkla desteklenir.
- Başı arkaya bükülerek boyun gerdirilir.
- Dil öne-aşağıya doğru çekilir. (bunu başka bir ilkyardımcı yapmalıdır.)
- Baş yana çevrilir.
- İlkyardımcı baş tarafına diz çöker ve hastanın kollarını göğsü üzerine yerleştirir iyice bastırır.Bu şekilde yere doğru göğsüne bastırma ile daralan hava dışarıya çıkar.
- Sonra dirseklerden tutarak kolları yukarı kendine doğru çeker, bu şekilde normal durumuna gelen akciğerlere hava dolar.
- Her iki hareket 3-4 saniye içinde yapılır ve dakikada 15-20 defa tekrarlanır.
Bu işleme kazazede soluk almaya başlayıncaya kadar devam edilir. Solunumu duran hastanın 2 dakika içinde bilinci kaybolur.Bilinci kaybolan bir kişinin solunumu durduğu akla gelmelidir. Solunum durduktan 7-10 dakika sonra kalp durur.
Maske İle Suni Solunum :
- İki yüzünde hava tüpü bulunan maske ile suni solunum: Çukur yüzdeki hava tüpü hastanın dili üzerine yerleştirilir.Dış yüzüne uzanan borudan ise hava verilir.
- Borulu maske ile suni solunum : Baş ileri derecede geriye doğru itilir,çene göğüsten uzaklaştırılır.
Maskenin yuvarlak kısmı çeneye, dar kısmı burun üzerine yerleştirilir.
· Havanın sızmasını engellemek için iki başparmakla maskeyi yüze doğru iterken ilkyardımcı her iki elin dört parmağı ile alt çene kemiğini kendine doğru çeker.
· Daha sonra maskenin emzik gibi olan borusundan hava üflenir.
· Göğüs kafesinin hareketleri izlenir.
Balonlu maske ile hava vermek durumunda kalınırsa; balon ayarı dakikada 10-12 litre hava verecek şekilde ayarlanır.
Suni Solunum Uygulanan Kazazedenin İzlenmesi :
Kazazede kendi kendine soluk almaya başlarsa suni solunuma biraz daha devam edilir. Suni solunuma son verdikten sonra kazazedenin 1 saat kadar izlenmesi gerekir.Soluk yoluna dolabilecek kusmuk ve iç kanama nedeniyle görülen kanın dışarıya akmasına çalışılır.Rahat soluk almayı sağlamak için yan yatışa alınır. Solunumda azalma, hırlama, zor soluk alıp verme ve morarma görülebilir. Bu durumda baş geriye bükülerek soluk yolu iyice açılır. Gerekirse suni solunuma tekrar başlanır.
|
